เดือน กันยายน 2563

ในที่สุด วิทย์ปริทัศน์ ก็เดินทางมาถึงฉบับสุดท้ายของปีงบประมาณ 2563 สำหรับเดือนนี้ ของปีนี้ ชาวกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (กระทรวง อว.) จะรู้สึกเศร้าหมองพอสมควร เพราะ หลังจากที่ ดร. สุวิทย์ เมษินทรีย์ รัฐมนตรีว่าการฯ ผู้เป็นเสาหลักแห่ง การสถาปนากระทรวง อว. จะได้อำลาพวกเราไปเมื่อเดือนกรกฎาคม 2563 แล้ว ตอนนี้ ก็มาถึงเวลาครบเกษียณอายุของท่านปลัดกระทรวงฯ รองศาสตราจารย์นายแพทย์สรนิต ศิลธรรม ผู้นำทัพของฝ่ายข้าราชการ ประจำ ที่ดำรงตำแหน่งปลัดกระทรวงฯ มากว่า 4 ปี หรือที่เรียกว่า ยุคของการเปลี่ยนผ่าน และยุคแห่งการใช้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ขับเคลื่อนการพัฒนาประเทศ และการระดมพลังสมองของคนรุ่นใหม่ จากภาคการอุดมศึกษา ท่านมีส่วนสำคัญในการนำพากระทรวง วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เปลี่ยนผ่านมาสู่กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม ที่เชื่อกันว่า จะเป็นกระทรวงแห่งปัญญา กระทรวงแห่งโอกาส และกระทรวงแห่งอนาคต เมื่อมิติของงานด้าน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี งานด้านการวิจัยต่างๆ และงานด้านการ อุดมศึกษาหรือมหาวิทยาลัย ได้มารวมอยู่ในร่มเงาโครงสร้างการบริหาร เดียวกัน และกลายเป็นกลจักรสำคัญในการขับเคลื่อนนโยบายไทยแลนด์ 4.0 ที่จะนำพาประเทศไทยให้ก้าวหน้าทันสมัย

ในฉบับนี้ ในฐานะที่สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี ประจำกรุงวอชิงตัน เป็นหน่วยงานในสังกัดสำนักงานปลัด- กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กองบรรณาธิการขอร่วมแสดงมุทิตาคารวะต่อท่าน พร้อมทั้งเผยแพร่สาระ เกี่ยวกับโครงสร้าง บทบาท และนโยบาย ของกระทรวงใหม่แห่งนี้

ส่วนฉบับปฐมฤกษ์ปีงบประมาณ 2564 ในเดือนตุลาคม ศกนี้ เราจะมาทำความรู้จักกับท่านรัฐมนตรีคนปัจจุบัน ศาสตราจารย์พิเศษ ดร.เอนก เหล่าธรรมทัศน์ และว่าที่ท่านปลัดกระทรวงท่านใหม่ ศาสตราจารย์นายแพทย์สิริฤกษ์ ทรงศิวิไล พร้อมทั้งพบปะกับเหล่า กรรมการสมาคมกลางนักเรียนไทยสหรัฐอเมริกา ซึ่งจะเป็นพลังคน คลื่นลูกใหม่ที่จะร่วมแรงร่วมใจพัฒนาชาติไทยของเราให้เจริญยิ่งๆ ขึ้นไป

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน


เดือน สิงหาคม 2563

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่าน

ฉบับเดือนสิงหาคมนี้เห็นทีที่เราต้องขึ้นไปเยี่ยมประเทศ แคนาดา ประเทศที่กว้างใหญ่ที่สุดบนทวีปอเมริกากันบ้าง ก่อนอื่นเลย ทีมงานขอแนะนำท่านเอกอัครราชทูต ณ กรุงออตตาวาคนใหม่ ท่านทูตกัลยาณะ วิวัติภูมิประเทศ ซึ่งได้เดินทางเข้ามารับตำแหน่งเอกอัครราชทูตไทย ประจำประเทศแคนาดา เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2563 ท่านทูตเดินทางมาพร้อมด้วยแนวคิดที่จะมุ่งมั่นพัฒนา ความสัมพันธ์ไทย – แคนาดาให้ก้าวหน้ากว้างไกลขึ้น ใน หลายๆ มิติ แต่เนื่องจากการระบาดของโควิด – 19 ภารกิจหลักของสถานทูตจึงกลายเป็นการช่วยเหลือพี่น้องคนไทยที่ต้องการหนีโควิดได้เดินทางกลับประเทศไทย โดยสวัสดิภาพ ดังนั้นในเล่มนี้ นอกจากเราจะได้อ่านสาร ของท่านทูตที่ส่งกำลังใจให้กับพี่น้องคนไทยในแคนาดา และประเทศเครือข่ายในทวีปอเมริกาแล้ว เราจะรับทราบ บทบาทของสถานเอกอัครราชทูตในการให้ความช่วยเหลือคนไทย และสถานการณ์โดยทั่วไปของการแพร่ระบาดของ โควิด – 19 ในแคนาดา และแนวทางจัดการของรัฐบาล แคนาดา

เราหวังเป็นอย่างยิ่งว่า ในปีหน้า ครบรอบ 60 ปี สถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตไทย – แคนาดา การแลกเปลี่ยนกิจกรรมของสองประเทศจะสามารถ ดำเนินได้อีกครั้ง เพื่อให้เป็นการฉลองความสัมพันธ์ 5 รอบของสองมิตรประเทศ โดยเฉพาะหน่วยงานสำคัญของ แคนาดาหลายหน่วยงาน อาทิ สภาวิจัยแห่งชาติ (National Research Council – NRC) ก็ได้มีการลงนามกับกระทรวง วิทยาศาสตร์ของไทย และปีหน้าคาดว่า เราจะมีการจัด ประชุมร่วม เพื่อพัฒนาความร่วมมือทางวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรมร่วมกัน โดยถือเป็นส่วนหนึ่งกิจกรรมฉลอง ความสัมพันธ์ ไทย – แคนาดา ครบรอบ 60 ปี

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน


เดือน กรกฎาคม 2563

วิทย์ปริทัศน์ ฉบับเดือนกรกฎาคม 2563 นี้ ขอนำเสนอเรื่องราว เกี่ยวกับนักเรียนไทยในสหรัฐฯ และหน่วยงานที่สำคัญที่มีภารกิจในการ ดูแลให้ความช่วยเหลือนักเรียนไทยในต่างแดน โดยเฉพาะในยุคที่เกิดการ ระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 ซึ่งก่อให้เกิดสถานการณ์ที่ไม่ปกติ ไม่ว่าจะเป็นสถานเอกอัครราขทูต ณ กรุงวอชิิงตัน สำนักงาน- ผู้ช่วยทูตฝ่ายทหารบก และสำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในสหรัฐอเมริกา ล้วน มีบทบาทสำคัญในการให้ความช่วยเหลืออำนวยความสะดวกแก่คนไทย และนักเรียนนักศึกษาไทยในสหรัฐฯ ที่ประสงค์จะกลับไทยให้สามารถ เดินทางกลับบ้านได้อย่างปลอดภัย

และแม้ว่าจะอยู่ในสถานการณ์ที่ไม่ปกติ สปิริตของนักศึกษาไทย ไม่เคยเบาบางลง เพราะน้องๆ สมาชิกสมาคมกลางนักเรียนไทยในสหรัฐฯ ยังเดินหน้าทำกิจกรรมต่างๆ อย่างต่อเนื่อง ทั้งการเข้าพบผู้บริหารของไทย การประสานงานเพื่อดำเนินการจดทะเบียนสมาคมให้เป็นองค์กรที่ไม่ แสวงผลกำไร (NPO) อย่างเป็นทางการ และการดำเนินกิจกรรมอื่นๆ เพื่อให้สมาคมยังเดินหน้า และสร้างประโยชน์ให้แก่สมาชิกและประเทศ ชาติอย่างต่อเนื่อง

ปีนี้เป็นปีที่ท้าทายสำหรับทุกคน แต่หากมีความมุ่งมั่น ตั้งใจแล้ว ทุกอย่างย่อมดำเนินต่อไป แม้ว่าจะต้องเป็นในรูปแบบใหม่ๆ ที่เราเรียกว่า New normal แต่ทุกความพยายามก็จะนำไปสู่ผลลัพธ์ที่พวกเราภาคภูมิใจ ได้อย่างแน่นอน

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน


เดือน มิถุนายน 2563

สวัสดีท่านผู้อ่านที่เคารพ

ในฉบับนี้ วิทย์ปริทัศน์ ก็ยังนำเสนอข่าวสารเกี่ยวกับวิกฤตการณ์ COVID-19 เพราะโรคระบาดนี้เป็นโรคที่มีผลกระทบกับสังคมในหลายแง่ หลายมุม ในฉบับนี้ เราได้หยิบเอาประเด็นด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม (วทน.) ซึ่งทั้งเกิดขึ้นใหม่ หรือมีอยู่เดิมแต่ได้รับบทบาทใหม่ ในช่วงวิกฤตการณ์ ไม่ว่าจะเป็นเพื่อการป้องกันตัวเอง การบริหารจัดการ และการติดต่อสื่อสาร ฯลฯ

เมื่อเราพูดถึง วทน. เราไม่สามารถให้ความสนใจเพียงแค่ตัวเทคโนโลยี เท่านั้น แต่เรายังต้องมองไกลไปถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นกับบุคคลที่เกี่ยวข้อง และสังคมทั้งทางตรงและทางอ้อม ทั้งด้านบวกและด้่านลบ และที่เราควร ตระหนักไว้คือ แม้ว่า วทน. เหล่านี้จะเกิดขึ้นในช่วงสถานการณ์ไม่ปกติ แต่หลายๆ อย่างเมื่อเกิดขึ้นแล้ว ก็จะยังคงอยู่กับเราต่อไป เป็นดัง New norm อย่างที่หลายๆ คนกล่าวไว้

ขอเชิญท่านผู้อ่านลองศึกษาดูว่า วทน. ที่เกิดขึ้นเหล่านี้ได้สร้าง การเปลี่ยนแปลงและผลกระทบใดบ้าง เพื่อให้เราสามารถเตรียมตัวรับมือ กับ New Norm นี้ต่อไป

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน


เดือน พฤษภาคม 2563

สวัสดีท่านผู้อ่านที่เคารพ

พบกับอีกเช่นเคย กับวิทย์ปริทัศน์ฉบับเดือน พฤษภาคม 2563 สำหรับนี้ ทีมบรรณาธิการ จะพาท่านลงใต้ไปติดตามสถานการณ์การ แพร่ระบาดของโควิด-19 ในลาตินอเมริกา มองทะลุกำแพงชายแดน สหรัฐอเมริกาลงไป ซึ่งในตอนนี้ เรียกได้ว่ามีสภาพที่น่าเป็นห่วงอย่างยิ่ง เพราะตัวเลขผู้ติดเชื้อและผู้เสียชีวิตในประเทศในภูมิภาคนี้หลายประเทศ ได้พุ่งขึ้นอย่างรวดเร็ว และกลายเป็นจุดแพร่ระบาดใหม่ไม่ว่าจะเป็น บราซิล เปรู ชิลี เม็กซิโก หรือแม้กระทั่งประเทศเล็กๆ อย่าง เอกวาดอร์ โดมินิกัน และปานามา ก็มีจำนวนผู้ติดเชื้อจำนวนมาก ในขณะเดียวกัน ในบางประเทศ สถานการณ์ก็มีลักษณะตรงกันข้าม ภาวะการแพร่ระบาด อยู่ในสถานการณ์ที่ควบคุมได้เป็นอย่างดี ดังเช่นกรณีของคอสตาริกา และอุรุกวัย เราจึงมาติดตามดูกันในเล่มนี้ว่ามีเหตุปัจจัยอะไรบ้างที่ทำให้ การแพร่ระบาดของโควิด-19 ในลาตินอเมริกา กำลังตกอยู่ในสถานการณ์ลำบากและก็มีความแตกต่างกันในหลายประเทศ เรื่องราวการ จัดการการแพร่ระบาดของลาตินอเมริกาจะเกี่ยวข้องกับปัจจัยอะไรบ้าง จะเป็นเรื่องความก้าวหน้าและข้อจำกัดในด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีด้าน สาธารณสุข หรือเป็นเรื่องปัจจัยด้านการเมือง นโยบาย การบริหารจัดการ และวิธีการดำเนินชีวิตของประชาชน อันใดจะเกี่ยวข้องมากกว่ากัน

นอกจากนั้น ในเล่มนี้ เราจะได้เห็นบทบาทของสถานเอกอัครราชทูต ไทยในลาตินอเมริกาทั้ง 5 แห่ง ที่มีส่วนสำคัญในการช่วยเหลือคนไทย ที่ประสบความยากลำบากตกทุกข์ได้ยาก ในภูมิภาคที่เรียกว่าไกลบ้านไกล เมืองไทยของเรามากที่สุด มาติดตามกัน ว่าท่านเอกอัครราชทูตของเรา ประจำ ชิลี อาร์เจนตินา บราซิล เปรู และท่านอุปทูตประจำเม็กซิโก ได้ช่วยคนไทยและฝากอะไรถึงคนไทยในประเทศเหล่านี้บ้าง

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน


เดือน เมษายน 2563

สวัสดีท่านผู้อ่านที่เคารพ

ในช่วงเวลาที่ไวรัสร้ายกำลังคุกคามโลกของเรา เราคงได้เห็นกันแล้วว่า วิทยาศาสตร์เป็นศาสตร์วิชาที่มีความสำคัญมาก ไม่ว่าจะเป็นการตรวจหา การรักษา และการป้องกันไวรัสโคโรนา เราต้องใช้องค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์มาใช้เป็นสำคัญ

เมื่อพูดถึงวิทยาศาสตร์ นอกจากองค์ความรู้ที่มีการค้นพบ และถ่ายทอดกันมา และนักวิทยาศาสตร์และนักวิจัยผู้พัฒนาองค์ความรู้แล้ว องค์ประกอบที่สำคัญหนึ่งคือ อุปกรณ์วิทยาศาสตร์

อุปกรณ์วิทยาศาสตร์มีหน้าที่หลายประการ เช่น

– เป็นตัวกลางระหว่างมนุษย์และสิ่งแวดล้อม : ไม่ว่าจะเป็นไวรัส หรือเซลล์ที่มีขนาดเล็กเกินที่ตามนุษย์จะมองเห็น ดาวและโลกที่มี ขนาดใหญ่เกินกว่าที่มนุษย์จะศึกษาได้อย่างทั่วถึง หรืออวกาศที่อยู่ ไกลโพ้นเกินกว่าที่มนุษย์จะไปถึงนักวิทยาศาสตร์สามารถศึกษา เก็บ ข้อมูลจากสิ่งแวดล้อมของเราได้โดยมีเครื่องมือวิทยาสาสตร์เป็นตัวกลาง

– เป็นอุปกรณ์สร้างมาตรฐาน : เมื่อเราสามารถตรวจวัดค่าต่างๆ ได้ ก็ทำให้เกิดการตั้งค่ามาตฐานต่างๆ ซึ่งมาตรฐานที่ถูกสร้างขึ้นนี้ได้ มีผลต่อการดำเนินชีวิตประจำวันของเรา เช่น การกำหนดตารางเวลาในชีวิตประจำวัน จำนวนสารอาหารที่เหมาะสม ความเร็วที่ปลอดภัย ในการขับรถ จำนวนก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ที่ยอมรับได้ ปริมาณการรั่วไหลของสารและรังสีต่างๆ ที่ไม่ก่อให้เกิดอันตราย

– เป็นอุปกรณ์ที่ช่วยในการจัดเก็บและถ่ายทอดองค์ความรู้ : ใน สมัยที่ยังไม่มีการพัฒนาอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ การกำหนดและถ่ายทอดองค์ความรู้เกิดจากประสบการณ์และคำบอกเล่า แต่เมื่อหลายอย่างสามารถตรวจวัดเป็นภาพหรือตัวเลขได้ ทำให้องค์ความรู้ ที่สามารถถูกจัดเก็บและถ่ายทอดได้อย่างไม่เบือน

ความสำคัญของอุปกรณ์วิทยาศาสตร์มีมากมาย นี่เป็นเพียงส่วนหนึ่งเท่านั้น วิทย์ปริทัศน์ฉบับนี้จึงของนำเสนออุปกรณ์วิทยาศาสตร์ขั้นสูง 10 อย่าง ซึ่งแม้ว่าผู้อ่านอาจจะไม่ได้พบเห็นได้ในชีวิตประจำวัน แต่ก็เป็นอุปกรณ์ที่มีผลต่อชีวิตและสังคมของมนุษย์มากโข

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน


เดือน มีนาคม 2563

สวัสดี ท่านผู้อ่านที่เคารพ

จากสถานการณ์การระบาดของไวรัสโคโรน่า จากประเทศจีนที่ ค่อยๆ ตีฝ่าด่านพรมแดนรัฐน้อยใหญ่ ข้ามทวีปมาราว 2 เดือนแล้ว เราจะสังเกตเห็นได้ว่า สถานการณ์มีความเปลี่ยนแปลงรวดเร็วมาก โดยเฉพาะ เมื่อเข้าสู่เดือนมีนาคม 2563 สถานการณ์การแพร่ระบาด ในเอเชียตะวันออกอย่างจีน ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้น กับ เกาหลีใต้ ญี่ปุ่น ฮ่องกง ไต้หวัน กลับมีตัวเลขการระบาดที่ชะลอตัวลงอย่างเห็นได้ชัด และคงใกล้สงบในระยะเวลาอีกไม่น่าจะนานนัก แต่ในอีกซีกหนึ่ง ของโลก ไม่ว่าจะเป็นตะวันออกกลาง อย่างอิหร่าน และยุโรป อย่างอิตาลี รวมทั้ง กลุ่มประเทศอาเซียน ซึ่งเดิมนึกว่าจะควบคุม ได้แล้ว ก็มีตัวเลขการติดเชื้อได้พุ่งขึ้นสูงอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะ สำหรับทวีปยุโรป การระบาดจากอิตาลี ได้ตลุยเข้าไปถล่มหมู่สมาชิก ประชาคมยุโรปอย่างสาหัส มียอดผู้ป่วยและเสียชีวิตเพิ่มขึ้นอย่าง รวดเร็ว และเพียงไม่กี่วันต่อ สถานการณ์ในสหรัฐอเมริกา โดยเฉพาะ ในมหานครนิวยอร์ก ก็วิ่งแรงแซงโค้ง นำยอดผู้ป่วยขึ้นแซงประเทศ ต่างๆ ในโลก โดยที่ผ่านมา สังคมอเมริกันเอง ก็เหมือนยังไม่ได้เตรียม การตั้งตัวรับสถานการณ์เท่าไหร่นัก เพราะผู้นำสหรัฐเองก็ยังเคยทัก ว่า “It’s just a flu” สถานการณ์ที่กำลังเกิดขึ้นในฝั่งซีกโลกตะวันตก ซึ่งประเทศที่มียอดนำ จึงเป็นบทท้าท้ายความสามารถของมวล มนุษยชาติ ว่าจะสู้กับโรคอุบัติใหม่ที่มองไม่เห็นนี้ได้อย่างไร เพราะไม่ว่าจะเป็น สหรัฐอเมริกา อิตาลี สเปน เยอรมนี ฝรั่งเศส และสหราชอาณาจักร รวมทั้งประเทศขนาดย่อมอย่าง เบลเยี่ยม เนเธอร์แลนด์ สวิตเซอร์แลนด์ ก็ล้วนได้ชื่อว่าเป็นประเทศพัฒนาแล้ว ชั้นนำของโลกที่มีทั้งยา อุปกรณ์ และบุคลากรทางการแพทย์ และ ทฤษฎีในการจัดการกับโรคติดต่อมากมาย ปรากฏการณ์ครั้งนี้ จึงจะกลายเป็นบทพิสูจน์สำคัญของเหล่าประเทศต่างๆ ทั่วโลก ที่จะ ต้องช่วยกัน เพราะแทบไม่เหลือพื้นที่ประเทศใดในโลกแล้วที่ยัง ไม่มีผู้ติดเชื้อ

ในวันเวลาที่ทุกประเทศ ทะยอยคล้อยตามในการให้ประชาชน ในสังคมปฏิบัติตนแนว Social Distance จนศูนย์กลางธุรกิจ สถานที่ ท่องเที่ยวเงียบเหงาไร้ผู้คน และการประกอบธุรกรรม จับจ่ายใช้สอย ในอีกมุมหนึ่ง สำหรับบุคลากร แพทย์ พยาบาล และสายงานต่างๆ ที่สนับสนุนปฏิบัติช่วยแก้สถานการณ์ พวกเขาเหล่านั้นกำลังประสบ ปัญหาและความยากลำบากในระดับต่างๆ กันไป เพื่อที่จะช่วยกัน กอบกู้โลกมนุษย์ให้กลับคืนมาปรกติสุขอีกครัี้ง ว่าแต่ว่า โลกหลัง โควิด – 19 จะเป็นเช่นไร จะมีอะไรเปลี่ยนแปลงไปจากที่โลกยุคมุ่ง เศรษฐกิจที่เคยเป็นมา ลองมาติดตามกันในรายละเอียดของฉบับนี้ดู

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือน กุมภาพันธ์ 2563

สวัสดี ท่านผู้อ่านที่เคารพ

สำหรับเดือนกุมภาพันธ์ปีนี้ การเสนอสาระวิทย์ปริทัศน์คงจะแตกต่างจากทุกปีที่ผ่านมา ในแต่ละปี เดือนนี้ เราจะมีวันสำคัญของหลายๆ วัฒนธรรมมารวมกัน เช่นวันมาฆบูชา ของชาวพุทธ และวันวาเลนไทม์ หรือวันแห่งความรักของชาวคริสต์ ที่้ล้วนเป็นเป็นวันมงคลทางศาสนา ที่เชื่อมโยงกับวิถีการพัฒนาและการใช้ชิวิตของชาวโลก แต่ในปีนี้ การทำบุญ และการเฉลิมฉลองคงจำเป็นต้องเงียบลงไปมาก เนื่องจากชาวโลกกำลังประสบปัญหามหันภัยใหม่ ที่เกิดจากสิ่งที่ มองไม่เห็น แต่ไม่ใช่ไม่มี นั่นคือปรากฏการณ์การแพร่ระบาดใหญ่ ของนวัตไวรัส (Novel Virus) หรือไวรัสสายพันธุ์ใหม่ ในกลุ่มไวรัส โคโรนา ที่ก่อให้เกิดปอดอักเสบอย่างรุนแรงและทำให้คนล้มตายไป แล้วจำนวนมาก โดยเฉพาะในสาธารณรัฐประชาชนจีน ซึ่งเป็น ต้นกำเนิดของการแพร่ระบาดในครั้งนี้ และมีคนป่วยล้มตายมากมาย ซึ่งก็ได้เริ่มกระจายไปยังประเทศอื่นแล้ว โดยประเทศไทยของเรา ก็เป็นประเทศที่ 2 ต่อจากจีน เมื่อวันที่ ๑๒ มกราคม ๒๕๖๓ และกระแสการแพร่กระจายที่ค่อยๆ ออกจากจีนไปยังประเทศ เพื่อนบ้าน มีแนวโน้มว่าจะขยายตัวมากขึ้นเรื่อย และกำลังข้ามไป ยังภูมิภาคอื่นของโลก ซึ่งยุทธวิธีที่จีนใช้ต่อสู้ปราบปราม ก็คือปิดบ้าน ปิดเมืองเริ่มจากนครอู่ฮั่น มณฑลหูเป่ย ศูนย์กลางแรกของการแพร่ ระบาด และระดมสรรพกำลังทั้งบุคลากร เภสัชภัณฑ์ และเทคโนโลยี มาจัดการกับไวรัสร้ายนี้ ในวิทย์ปริทัศน์ฉบับนี้ ทีม บก. จึงระดม องค์ความรู้ต่างๆ จากเหตุการณ์การแพร่ระบาดใหญ่ของโรคต่างๆ ที่ส่งกระทบต่อมวลมนุษยโลก ไปจนถึงสถานการณ์ที่เรากำลังเผชิญ อยู่ในปัจจุบัน ตลอดจน องค์ความรู้เกียวกับสิ่งเล็กๆ ที่เรียกไวรัส และวิทยาศาสตร์ การแพทย์ และสาธารณสุขที่เกี่ยวข้องมา ให้ได้อ่านกัน

แม้ว่า ปีนีั้ การฉลองวาเลนไทม์ในแบบปกติ จะถูกจำกัดด้วยการ รักษาระยะห่างทางสังคม แต่ก็ขอให้คิดว่า ปีนี้ เป็นปีแห่งซุปเปอร์ วาเลนไทม์ ซึ่งความรักไม่น่าจะจำกัดอยู่แค่วงแคบหวานแหวว ระหว่างมนุษย์ 2 คน แต่ความรักความเมตตาควรแผ่ให้กว้างไปยัง เพื่อนมนุษย์ที่กำลังประสบปัญหาจากวิกฤตการณ์โรคอุบัติใหม่ดัง กล่าว และคงถึงเวลาแล้วกระมังที่มนุษย์ควรจริงจังในการเคารพ และรักษาธรรมชาติที่มนุษยทำร้ายมามาก เพื่อให้โลกยังคงเป็น ดาวเคราะห์ที่เป็นบ้านที่ดีที่สุดของเรา

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือน มกราคม 2563

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่าน

ในโลกปัจจุบันเป็นที่ทราบและยอมรับกันทั่วไปว่า ปัจจัย ในการพัฒนาประเทศที่สำคัญที่สุด คือ ทรัพยากรมนุษย์ ซึ่ง นานาประเทศได้ให้ความสำคัญในการพัฒนาความรู้ ความสามารถของประชากรในประเทศ โดยมุ่งเน้นพัฒนา คุณภาพและมาตรฐานการศึกษา โดยเฉพาะในระดับอุดมศึกษา เนื่องจากเป็นกระบวนการสำคัญในการผลิตกำลังคนระดับสูง การพัฒนางานวิจัยและส่งเสริมความก้าวหน้าทางด้าน วทน. สำหรับประเทศพัฒนาแล้ว ถือได้ว่าสถาบันอุดมศึกษาของเขา ล้วนมีชื่อเสียง จนทำให้ทั้งรัฐบาลและประชากรในประเทศกำลัง พัฒนาจำนวนไม่น้อยตัดสินใจลงทุนส่งลูกหลานมาศึกษาเล่าเรียน เพื่อหวังว่าจะกลับไปเป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาประเทศ สังคม และเป็นเสาหลักให้ครอบครัว ในขณะที่ประเทศกำลังพัฒนาด้วย กันเอง โอกาสที่จะรู้จักสถาบันการศึกษาระหว่างกัน อาจไม่ค่อยมี มากนัก แม้ว่าสถาบันในประเทศกำลังพัฒนาหลายประเทศ ได้มี การพัฒนาขึ้นจนผงาดแซงสถาบันดังๆ เก่าแก่ของประเทศพัฒนา แล้วไปหลายด้าน

วิทย์ปริทัศน์ฉบับเดือนมกราคม 2563 ต้อนรับศักราชใหม่ จึงขอเปิดโลกทัศน์ท่านผู้อ่าน ด้วยการแนะนำสถาบันการศึกษาใน กลุ่ม MERCOSUR (Southern Common Market) ได้แก่ สาธารณรัฐ อาร์เจนตินา สหพันธ์สาธารณรัฐบราซิล สาธารณรัฐปารากวัย และสาธารณรัฐบูรพาอุรุกวัย ที่มีการพัฒนาศักยภาพทางด้าน การศึกษาและการลงทุนทางด้าน วทน. ต้องบอกว่า ของเขาไม่ ธรรมดา เพียงแต่ต้อง อากลา เอสปันโยล (Hablar espanol) กับ ฟาลา ปอรตูเกช (Falar portugues) กันสักหน่อย

ท้ายนี้ ในศุภวารดิถีขึ้นปีใหม่ ขออำนาจสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลาย โปรดดลบันดาลให้ท่านผู้อ่านและครอบครัวประสบแต่ ความสุข ความเจริญ ด้วยจตุรพิธพรชัยและสัมฤทธิผลในสิ่งอันพึง ปรารถนาทุกประการ

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือน ธันวาคม 2562

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่าน

ในชีวิตประจำวันทุกวันนี้ เราคงจะคุ้นเคยกับอุปกรณ์ เทคโนโลยีการสื่อสารหลากหลายรูปแบบที่ช่วยให้เรา สามารถเข้าถึงข้อมูลข่าวสารต่างๆ ได้อย่างง่ายดายด้วย สัมผัสปลายนิ้ว สิ่งที่ตามมาคือการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม ของผู้บริโภคข่าวสารและรูปแบบธุรกิจสื่อต่างๆ ไม่ว่าจะ เป็นหนังสือพิมพ์ วารสาร นิยาย ฯลฯ ถูกผลิตในรูปแบบ ดิจิทัลมากยิ่งขึ้น โรงพิมพ์และร้านขายหนังสือจำนวนมาก ต้องปิดตัวลง

อีกสิ่งหนึ่งที่หลายคนเชื่อว่าน่าจะตายหรือหายไป จากสังคม คือ ห้องสมุด เพราะเมื่อหนังสือมีความจำเป็น และเป็นที่ต้องการน้อยลง ห้องสมุดคงหมดความสำคัญ และคงจะหายไปในที่สุด

อย่างไรก็ตาม หากพิจารณาให้ดีแล้ว ห้องสมุดมีความ สำคัญมากกว่าการเป็นสถานที่จัดเก็บหนังสือ และหน้าที่ หลายอย่างของห้องสมุดก็ไม่สามารถถูกทดแทนได้ด้วย เทคโนโลยี

วิทย์ปริทัศน์ฉบับนี้ขอรวบรวมข้อมูลที่น่าสนใจ เกี่ยวกับห้องสมุดและเทคโนโลยีมาให้ผู้อ่านได้รับทราบ เกี่ยวกับความสำคัญของห้องสมุด สถานที่สำคัญหนึ่งที่จะ อยู่เคียงคู่กับสังคมไปอีกยาวนาน

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือน พฤศจิกายน 2562

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่าน

ในยุคไทยแลนด์ 4.0 คงไม่มีอะไรสำคัญเท่ากับ ความก้าวหน้าด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม ของประเทศ เนื่องจากเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อน ประเทศ ไม่ว่าจะเป็นการเพิ่มผลผลิตในอุตสาหกรรมต่างๆ การ การพัฒนาคุณภาพชีวิตความเป็นอยู่ของประชากร การอำนวยความสะดวกด้วยโครงสร้างพื้นฐานต่างๆ ฯลฯ อย่างไรก็ตาม วทน. ไม่สามารถดำรงอยู่และขับเคลื่อนไป ได้ด้วยตนเอง หากแต่ต้องการความสอดคล้องและการ สนับสนุนจากภาคสังคมด้วย

หลายๆ ครั้ง เรามักจะมองข้ามประเด็นทางสังคม ไป มุ่งเพียงแต่การพัฒนา วทน. โดยมองเพียงแต่ คุณประโยชน์ที่จะเกิดขึ้น วิทย์ปริทัศน์ฉบับนี้ ขอนำเสนอ อีกแนวคิดที่แสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์ที่ซับซ้อนระหว่าง วิวัฒนาการด้าน วทน. และมิติทางสังคมศาสตร์ ไม่ว่าจะ เป็นอำนาจและการสงคราม ความเชื่อและวัฒนธรรม กฎหมาย ความสัมพันธ์ส่วนบุคคล ฯลฯ ซึ่งหากเรา สามารถมองภาพรวมให้เห็นความเกี่ยวเนื่องกันระหว่าง องค์ประกอบต่างๆ ในความสัมพันธ์ระหว่าง วทน. และสังคมได้ จะทำให้เราสามารถสร้างสรรค์และพัฒนา วทน. ที่จะสร้างประโยชน์สูงสุดให้แก่มนุษยชาติและ สามารถหลีกเลี่ยงหรือลดผลกระทบที่เราไม่ได้ต้องการได้

หวังว่าเนื้อหาในวิทย์ปริทัศน์ฉบับนี้จะเป็นประโยชน์ แก่ท่านผู้อ่านได้ไม่มากก็น้อย

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนเมษายน 2562

สวัสดีท่านผู้อ่านที่เคารพทุกท่าน

เมื่อชาวต่างชาติส่วนใหญ่พูดถึงประเทศไทยมักจะนึกถึงวัฒนธรรมที่งดงาม ภูมิประเทศที่หลากหลายสวยงามและผู้คนที่เป็นมิตร แต่ก็มีคนจำนวนไม่น้อยที่ไม่ทราบว่าประเทศไทยมีศักยภาพด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมที่โดยเด่นเช่นเดียวกับความรู้สึกที่คนไทยและคนอาเซียนจำนวนมากรับรู้เกี่ยวกับลาตินอเมริกาจากสื่อตะวันตก ซึ่งก็มักเห็นภาพของป่่าดงดิบ โบราณสถานของชนเผ่าพื้นเมืองในอดีต แต่หารู้ไม่ว่า จริงๆ ทั้งสองฝั่งทวีปนี้มีทั้งสมบัติ พระศุลีแห่งความหลากหลายทางชีวภาพ ทรัพยากรป่าไม้และแร่ธาตุ รวมทั้งมีแหล่งพลังงาน ทั้งเชื้อเพลิงปิโตเลียมและธาตุสำรองพลังงานอย่างลิเทียมอยู่มากมาย ยิ่งไปกว่านั้นยังมีนักวิทยาศาสตร์และนักวิจัยที่เก่งกล้าสามารถอีกจำนวนไม่น้อยระหว่างวันที่ 11 – 16 มีนาคม 2561 สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประจำสถานเอกอัครราชทูต กรุงวอชิงตัน ดี.ซี. ได้นำคณะผู้บริหารจากองค์กรด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี จากเม็กซิโก เปรู ชิลี โคลอมเบีย (4 เสือจากพันธมิตรแปซิฟิก) และโบลิเวีย ประเทศแกนกลางของอเมริกาใต้ ไปเยือนหน่วยงานด้าน วทน. ของไทย และร่วมบรรยายในงานสัมมนา หัวข้อ Thailand Regional Science Parks and Latin America Connect ณ อุทยานวิทยาศาสตร์ภาคเหนือ สามารถอ่านรายละเอียดได้ในเล่ม

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนมีนาคม 2562

สวัสดีท่านผู้อ่านที่เคารพทุกท่าน

วิทย์ปริทัศน์ ฉบับเดือนมีนาคม 2562 นี้ ถือเป็นฉบับพิเศษที่ กองบรรณาธิการ ได้ร่วมน้อมรำลึกอาลัยกับ การจากไปของ ท่านเอกอัครราชทูต ดร.วีรชัย พลาศรัย ผู้นำทัพทีมประเทศไทยของเราประจำกรุงวอชิงตัน การจากไปของท่านทูตในครั้งนี้ ไม่เพียงแต่จะนำความโศกเศร้ามายังวงการนัก การทูต และชุมชนคนไทยในสหรัฐอเมริกาที่ได้มี โอกาสรู้จักคุ้นเคยเท่านั้น แต่ยังเป็นความโศกเศร้า ที่เกิดในหัวใจของคนไทยทั้งชาติ เมื่อเราได้สูญเสีย ข้าราชการผู้เป็นแบบอย่างของความดี และความ ตั้งใจที่จะทำประโยชน์ให้แก่แผ่นดิน เราได้เห็น บทบาทท่านในการแก้ไขปัญหาเขาพระวิหาร และยังมีปัญหาอีกมากมายทั้งภายนอกและภายในที่ท่านทูต ผู้ไม่เคยเห็นแก่ความเหน็ดเหนื่อยท่านนี้ ได้พยายามทำงานให้กับแผ่นดินเกิดของท่าน

ดังนั้น วิทย์ปริทรรศน์ฉบับนี้ จึงได้รวบรวม ข้อความไว้อาลัยจากหัวหน้าสำนักงานทีมประเทศ ที่เคยร่วมทำงานกับท่าน พร้อมทั้ง สาระ องค์ความรู้ต่างๆ ทั้งในมิติสังคมศาสตร์ มนุษยศาสตร์ และวิทยาศาสตร์ ที่เกี่ยวข้องกับผลงาน และประสบการณ์ต่างๆ ของท่าน มานำเสนอเพื่อ ให้เป็นเอกสารฉบับหนึ่งที่ได้ร่วมรำลึกเหตุการณ์ ความสูญเสียครั้งนี้ พร้อมทั้งเพื่อสดุดีเกียรติคุณ ของท่านที่มีให้กับบ้านเมืองมาตลอดการรับราชการ จวบจนอายุขัย ทีมประเทศไทยประจำสถานเอกอัครราชทูต ประจำกรุงวอชิงตัน ขอน้อมส่งดวงวิญญาณของ ท่านเอกอัครราชทูต ดร.วีรชัย พลาศรัย ไปสู่ สุขคติในสัมปรายภพด้วยเทอญ

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนกุมภาพันธ์ 2562

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่าน

สวัสดีปีใหม่ 2562 ท่านผู้อ่านที่รักทุกท่าน สำหรับปีใหม่นี้ทีม บรรณาธิการของสำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประจำ สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน ได้ฤกษ์เบิกชัยขอเปลี่ยนชื่อวารสาร รายเดือนของเราจาก “รายงานข่าววิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี” มาเป็น “วิทย์ปริทัศน์” หรือ “OST Science Review” เนื่องจากในปีที่ผ่านมา เราได้ปรับปรุงการนำเสนอสาระจากการรวบรวมข่าวสารที่น่าสนใจด้าน วทน. มา เป็นการเน้นนำเสนอความรู้และปกิณกะที่หลากหลายที่เกี่ยวข้องกับหัวข้อ หลัก (Theme) ในแต่ละเดือน ซึ่งสอดคล้องกับสาขากิจกรรมที่มีการดำเนินงาน ในช่วงนั้น พร้อมมีการนำรายงานการดำเนินกิจกรรม บทความวิเคราะห์ วิจารณ์ ที่น่าสนใจ มาผสมผสานกับนำเสนอกับข่าวสารที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ท่าน ผู้อ่านได้ความรู้ ความบันเทิง ในเนื้อหาที่หลากหลายขึ้น บนประเด็นหลักที่เจาะ หรือ Focus ในแต่ละเล่ม

สำหรับปีใหม่นี้ นอกจากประเทศไทย จะมีกิจกรรมและปรากฏการณ์ การเปลี่ยนแปลงหลายอย่าง การเปลี่ยนแปลงที่มีผลโดยตรงต่อสำนักงานฯ ก็คือการปรับปรุงและจัดตั้งโครงสร้างกระทรวงใหม่ ภายใต้ชื่อว่า กระทรวง อุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม ที่จะเป็นการผนึกรวมหน่วยงาน ด้านอุดมศึกษา และวิจัย ได้แก่ สำนักงานคณะกรรมการอุดมศึกษา (สกอ.) สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ (วช.) สำนักงานกองทุนสนับสนุน การวิจัย (สกว.) มาผนวกรวมกับกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เพื่อเป็น กระทรวงใหม่ ที่ดูงานวิจัย พัฒนา และสร้างนวัตกรรมเริ่มตั้งแต่ต้นน้ำ ใน มหาวิทยาลัยไปจนถึงปลายน้ำสู่การผลิตและเพิ่มมูลค่า ซึ่งการคิดใหม่ ทำใหม่ นี้ จะเกิดประสิทธิภาพประสิทธิผลแค่ไหนคงมีปัจจัยที่เกี่ยวข้องหลายอย่างที่ จะต้องติดตามดูต่อไป

โจทย์หนึ่งที่วงการการศึกษามักพูดถึงมาก ก็คือ เมื่อเอาอุดมศึกษา มาอยู่ในวิทยาศาสตร์เสียหมด และสาขาสายศิลป์จะเป็นอย่างไร ซึ่งใน วิทย์ปริทัศน์ ฉบับมกราคม 2562 นี้ จะนำเสนอบทความที่น่าสนใจที่จะให้ ท่านผู้อ่านได้เห็นมโนทัศน์บางอย่างระหว่างความเป็นศาสตร์ หรือวิทยาศาสตร์ (Science) กับความเป็นศิลป์ หรือศิลปะ (Art) แทบไม่สามารถอยู่โดยลำพังเลย ในทุกๆ การศึกษาในสาขาวิชา หรือการทำงานชีวิตประจำวัน แม้กระทั่งกระแส STEM (Science, Technology, Engineering and Mathematics) ที่กำลังฮิตในยุคสังคม 4.0 นั้น ก็ยังมีการสอดแทรกนิยาม กลายเป็น STEAM (STE+Art+M) มากขึ้นเรื่อยๆ ดังนั้นการบูรณาการงานวิทย์ด้วยศิลป์ หรือ งานศิลป์ด้วยวิทย์ จึงมีความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะทำให้การศึกษา และงานต่างๆ บรรลุกเป้าหมายสำเร็จ

เนื่องในวาระดิถีขึ้นปีใหม่ 2562 ทีมบรรณาธิการวิทย์ปริทัศน์ ขอ อาราธนาคุณพระศรีรัตนตรัย และสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลาย ดลบันดาล ให้ท่าน ผู้อ่านและครอบครัวมีความสุข สุขภาพแข็งแรง ประสบความสำเร็จในสิ่งอันพึง ปรารถนาทุกประการเทอญ

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนมกราคม 2562

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่าน

สวัสดีปีใหม่ 2562 ท่านผู้อ่านที่รักทุกท่าน สำหรับปีใหม่นี้ทีม บรรณาธิการของสำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประจำ สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน ได้ฤกษ์เบิกชัยขอเปลี่ยนชื่อวารสาร รายเดือนของเราจาก “รายงานข่าววิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี” มาเป็น “วิทย์ปริทัศน์” หรือ “OST Science Review” เนื่องจากในปีที่ผ่านมา เราได้ปรับปรุงการนำเสนอสาระจากการรวบรวมข่าวสารที่น่าสนใจด้าน วทน. มา เป็นการเน้นนำเสนอความรู้และปกิณกะที่หลากหลายที่เกี่ยวข้องกับหัวข้อ หลัก (Theme) ในแต่ละเดือน ซึ่งสอดคล้องกับสาขากิจกรรมที่มีการดำเนินงาน ในช่วงนั้น พร้อมมีการนำรายงานการดำเนินกิจกรรม บทความวิเคราะห์ วิจารณ์ ที่น่าสนใจ มาผสมผสานกับนำเสนอกับข่าวสารที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ท่าน ผู้อ่านได้ความรู้ ความบันเทิง ในเนื้อหาที่หลากหลายขึ้น บนประเด็นหลักที่เจาะ หรือ Focus ในแต่ละเล่ม

สำหรับปีใหม่นี้ นอกจากประเทศไทย จะมีกิจกรรมและปรากฏการณ์ การเปลี่ยนแปลงหลายอย่าง การเปลี่ยนแปลงที่มีผลโดยตรงต่อสำนักงานฯ ก็คือการปรับปรุงและจัดตั้งโครงสร้างกระทรวงใหม่ ภายใต้ชื่อว่า กระทรวง อุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม ที่จะเป็นการผนึกรวมหน่วยงาน ด้านอุดมศึกษา และวิจัย ได้แก่ สำนักงานคณะกรรมการอุดมศึกษา (สกอ.) สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ (วช.) สำนักงานกองทุนสนับสนุน การวิจัย (สกว.) มาผนวกรวมกับกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เพื่อเป็น กระทรวงใหม่ ที่ดูงานวิจัย พัฒนา และสร้างนวัตกรรมเริ่มตั้งแต่ต้นน้ำ ใน มหาวิทยาลัยไปจนถึงปลายน้ำสู่การผลิตและเพิ่มมูลค่า ซึ่งการคิดใหม่ ทำใหม่ นี้ จะเกิดประสิทธิภาพประสิทธิผลแค่ไหนคงมีปัจจัยที่เกี่ยวข้องหลายอย่างที่ จะต้องติดตามดูต่อไป

โจทย์หนึ่งที่วงการการศึกษามักพูดถึงมาก ก็คือ เมื่อเอาอุดมศึกษา มาอยู่ในวิทยาศาสตร์เสียหมด และสาขาสายศิลป์จะเป็นอย่างไร ซึ่งใน วิทย์ปริทัศน์ ฉบับมกราคม 2562 นี้ จะนำเสนอบทความที่น่าสนใจที่จะให้ ท่านผู้อ่านได้เห็นมโนทัศน์บางอย่างระหว่างความเป็นศาสตร์ หรือวิทยาศาสตร์ (Science) กับความเป็นศิลป์ หรือศิลปะ (Art) แทบไม่สามารถอยู่โดยลำพังเลย ในทุกๆ การศึกษาในสาขาวิชา หรือการทำงานชีวิตประจำวัน แม้กระทั่งกระแส STEM (Science, Technology, Engineering and Mathematics) ที่กำลังฮิตในยุคสังคม 4.0 นั้น ก็ยังมีการสอดแทรกนิยาม กลายเป็น STEAM (STE+Art+M) มากขึ้นเรื่อยๆ ดังนั้นการบูรณาการงานวิทย์ด้วยศิลป์ หรือ งานศิลป์ด้วยวิทย์ จึงมีความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะทำให้การศึกษา และงานต่างๆ บรรลุกเป้าหมายสำเร็จ

เนื่องในวาระดิถีขึ้นปีใหม่ 2562 ทีมบรรณาธิการวิทย์ปริทัศน์ ขอ อาราธนาคุณพระศรีรัตนตรัย และสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลาย ดลบันดาล ให้ท่าน ผู้อ่านและครอบครัวมีความสุข สุขภาพแข็งแรง ประสบความสำเร็จในสิ่งอันพึง ปรารถนาทุกประการเทอญ

ทีมบรรณาธิการ
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนกันยายน 2561

สวัสดีท่านผู้อ่านที่เคารพ

สุขสันต์เดือนแห่งการเปิดภาคการศึกษาใหม่ ของสถาบันอุดมศึกษาของสหรัฐอเมริกา (และของ ไทยด้วย) เดือนนี้ สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน ได้เบิกฤกษ์มงคล เชิญชวนประธานนักศึกษาเกือบ 40 สถาบันในสหรัฐอเมริกา มาชุมนุมกันโดยได้นัดหมายไว้ระหว่างวันที่ 15-16 กันยายน 2561 เหล่าประธานและผู้แทนนักเรียนไทยที่แสนแอคทีฟและทุ่มเทไม่เพียงเฉพาะการศึกษาเล่าเรียน แต่ยังรวมถึงการเป็นผู้นำในกิจกรรมต่างๆ และการเป็นผู้ยึดมั่นอุดมการณ์เพื่อชาติ ได้มีโอกาสพบปะกับผู้หลักผู้ใหญ่หัวหน้า/รองหัวหน้าสำนักงานทีมประเทศไทยที่สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน พร้อมด้วยผู้หลักผู้ใหญ่ใจดีที่เป็นเทคโนแครต อาศัยประกอบอาชีพที่มั่นคงในสหรัฐอเมริกา ผนึกโลกทัศน์และเสริมสร้างวิสัยทัศน์ให้กับ New Gen Power เหล่านี้ ได้เห้นภาพที่ชัดเจนและตระหนักบทบาทของตนเองในฐานะอนาคตของชาติ ในสาขาต่างๆ ไม่ว่าจะทำงานในภาครัฐ หรือผู้ประกอบการภาคเอกชน พร้อมทั้งให้เห็นว่า ประเทศไทยยังเป็นบ้านเกิดเมืองนอนที่เป็นแหล่งทำมาหากินที่อุดมสมบูรณ์ และถิ่นที่อยู่ที่สามารถใช้ชีวิตอย่างมีความสุข โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากได้พลังของคนรุ่นใหม่ ที่มีการสั่งสมประสบการณ์ในต่างประเทศอย่างพวกเขากลับไปช่วยพัฒนาบ้านเมือง ลองมาติดตามกันดูด้านในเล่มนี้ครับ

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนสิงหาคม 2561

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่านครับ

พบกันอีกครั้งในรายงานข่าว เดือนสิงหาคม 2561 ในระยะ เวลาที่กรุงวอชิงตันยังคงมีอากาศร้อนอบอ้าว เดือนนี้ เราจะพาท่าน ผู้อ่านหนีร้อนไปสัมผัสฤดูใบไม้ผลิของซีกโลกใต้กันหน่อยดีกว่า เราจะพาท่านลงไปยังลาตินอเมริกา ทวีปที่ห่างไกลคนไทย ที่มีความ น่าสนใจไม่ใช่น้อย สำหรับทวีปอเมริกาเหนือและใต้นั้น มีประเทศ อยู่ทั้งหมด 35 ประเทศ โดยเมื่อแบ่งด้วยภูมิศาสตร์ ทวีปอเมริกา เหนือและใต้ จะมีจุดแบ่งทวีปที่ปลายสุดของประเทศปานามา เจ้าของคลองลัดปานามา ดังนั้น อเมริกาใต้จึงจะเริ่มจากก้อนแผ่น ทวีปใหญ่ตั้งแต่โคลอมเบียลงไป แต่ในทางการเมือง เศรษฐกิจ และ วัฒนธรรม นิยมแบ่งด้วยคำว่าแองโลกอเมริกากับลาตินอเมริกา แต่ ด้วยแองโลกอเมริกามีน้อยประเทศ คนเลยนิยมเรียกว่าสหรัฐ อเมริกาและแคนาดาไปเลยก็น่าจะสะดวกกว่า ด้วยแนวทางนี้ ลาติน อเมริกา จะเริ่มขึ้นเมื่อสุดแนวชายแดน สหรัฐอเมริกาและเม็กซิโก หรือ New Great Wall กันเลยทีเดียว ดังนั้น ลาตินอเมริกา จึง หมายถึงประเทศกำลังพัฒนากลุ่มหลักที่ใช้ภาษาสเปน โปรตุเกส เริ่ม ตั้งแต่เม็กซิโกลงมาไปจนสุดปลายแหลมฮอร์นของชิลีและอาร์เจน- ตินานั่นเอง ซึ่งการแบ่งแบบหลังกลายเป็นที่นิยมในการศึกษาในมิติ ทางการเมืองและเศรษฐกิจระหว่างประเทศ และเหมารวมประเทศ เล็กประเทศน้อยในหมู่เกาะแคริบเบียนเข้าไปด้วย แม้ว่าหลาย ประเทศก็หาได้ใช้ภาษาที่มีรากมาจากภาษาละติน เช่น บาฮามาส เบลิซ จาไมกา ไกยานา สุรินัม โดยมี เฮติ เป็นประเทศที่ยากจนที่ สุดแห่งทวีปอเมริกาทั้งมวล ที่ใช้ภาษาฝรั่งเศส ภาษาของประเทศที่ พัฒนาที่สุดที่มีภาษาที่มีรากมาจากภาษาละติน

ลาตินอเมริกาเป็นภูมิภาคที่อาจเรียกได้ว่า ห่างไกลจาก ประเทศไทยและอาเซียนมากที่สุด แต่ในระดับการพัฒนา สถานะทาง เศรษฐกิจ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี วิถีชีวิตของประชาชน ความหลากหลายทางชีวภาพ ของประเทศหลักๆ มีความใกล้เคียงกับ ประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้อย่างมาก และมี วทน. หลาย อย่างที่สามารถนำมาส่งเสริมวิจัยร่วมกันได้ โดยเฉพาะ วทน. ด้าน เกษตรกรรมและอาหาร ดังนั้น ในเล่มนี้ เราจะมาท่องลาตินอเมริกา ในแบบ Despacito กันดู ว่า มีอะไรน่าสนใจ และสำนักงานที่ปรึกษา ด้านวิทยาศาสตร์ ณ กรุงวอชิงตัน ซึ่งมีเขตอาณาลากยาวอเมริกา เหนือจรดใต้ ได้ดำเนินกิจกรรมอะไรกับประเทศในลาตินอเมริกาไป แล้วบ้าง มาติดตามกันครับ

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนกรกฎาคม 2561

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่านครับ

หลายท่านคงได้พอได้ยินคำว่า การทูตวิทยาศาสตร์ (Science Diplomacy) มาบ้างแล้ว และอาจมีคำถามว่า การทูตวิทยาศาสตร์มีความหมายและหน้าที่อย่างไร เพราะปรกติเวลากระทรวงการต่างประเทศรับสมัครนักการทูต แต่เดิมก็ไม่เคยเห็นจะมีคนสำเร็จคุณวุฒิทางวิทยาศาสตร์ มีแต่นักรัฐศาสตร์ นิติศาสตร์ เศรษฐศาสตร์ อักษรศาสตร์ สังคมศาสตร์ และมนุษยศาสตร์ส่วนใหญ่ หรือ การทูตวิทยาศาสตร์จะกลายเป็นเรื่องการซื้อขายอาวุธยุทโธปกรณ์กันแน่ เพราะมิติในการเมือง เรื่องความมั่นคง วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีด้าน การทหารน่าจะโดดเด่นที่สุด ดังนั้น ในฉบับนี้ เราจะมารู้จักกับการทูตวิทยาศาสตร์มากขึ้น โดยเฉพาะสหรัฐอเมริกาซึ่งเป็นต้นฉบับ ทั้งนี้ สหรัฐฯ ไม่มีกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี แต่ใช้กระทรวงการต่างประเทศเป็นผู้เจรจาความร่วมมือทางวิทยาศาสตร์แทนหน่วยงานเทคนิคทั้งหมด แม้กระทั่งความตกลงว่าด้วยความร่วมมือด้าน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีของ ไทย-สหรัฐอเมริกา ก็เป็นการลงนามระหว่างกระทรวงวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีของไทย และ Department of State ของสหรัฐฯ ที่ทำหน้าที่เสมือนกระทรวงการต่างประเทศ++

เนื่องจากเดือนนี้ มีการประชุมคณะกรรมการร่วมไทย-สหรัฐอเมริกา ว่าด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (Joint Committee Meeting on Science and Technology) ครั้งที่ 2 เมื่อวันที่ 5 กรกฎาคม 2561 เรามาดูกันว่า การทูตวิทยาศาสตร์ที่สหรัฐฯ ดำเนินความสัมพันธ์กับไทยจะมีอะไรบ้าง และมีสาขาใดบ้างที่สหรัฐอเมริกาสนใจอยากทำงานร่วมกับประเทศไทย

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนมิถุนายน 2561

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่านครับ

กลับมาพบกับรายงานข่าววิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีของสำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน กันอีกครั้ง สำหรับฉบับเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2561 นี้ จะนำเสนอ ข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับเทคโนโลยีชีวภาพในช่วงเดือนมิถุนายน 2561 ที่ผ่านมา องค์การนวัตกรรมเทคโนโลยีชีวภาพ (Biotechno – logy Innovation Organization – BIO) ได้จัดงานประชุมใหญ่และมหกรรมเทคโนโลยี ชีวภาพขึ้น มีมากกว่า 67 ประเทศเข้าร่วมงาน เรียกได้ว่าเป็นงานยักษ์ทางอุตสาหกรรมเทคโนโลยีชีวภาพเลยทีเดียว ทีม บก. ได้มีโอกาสเข้าร่วมงานในครั้งนี้ด้วยเช่นกัน ก็จะขอแบ่งปันข้อมูลจาก การประชุมใหญ่และบรรยายกาศภายในงานนี้้

นอกจากนี้ จะช่วยท่านผู้อ่านมาทำ ความรู้จักกับหน่วยงาน NIH ซึ่งเป็นหน่วยงาน ทางด้านสาธารณสุขที่สำคัญที่สุดของของสหรัฐฯ และระดับโลก รวมทั้ง ขั้นตอนการพัฒนายา ซึ่งไม่ ใช่เรื่องง่ายกว่าที่จะพัฒนาได้ยารักษาโรคโรคนึง

รายงานข่าวฉบับนี้จะมุ่งเน้นไปทาง เทคโนโลยีชีวภาพทางการแพทย์เป็นส่วนใหญ่ แต่ทั้งนี้ อุตสาหกรรมเทคโนโลยีชีวภาพมีการพัฒนา อย่างรวดเร็วในหลายๆ ด้าน เพื่อตอบสนอง ความต้องการของประชากรโลกไม่ว่าจะเป็นด้าน อาหาร อาหารสัตว์ พลังงาน วัสดุ และอื่นๆ รวมทั้งการลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมด้วย ซึ่งทีม บก.จะนำเสนอในโอกาสต่อไป

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนพฤษภาคม 2561

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่านครับ

การเปลี่ยนแปลงทางสังคมหนึ่งที่ประเทศไทย และอีกหลายๆ ประเทศทั่วโลกกำลังจะประสบใน อนาคตอันใกล้นี้ คือ ปัญหาสังคมผู้สูงอายุ สังคม ผู้สูงอายุเกิดจาก 2 ปัจจัยสำคัญ คือ 1) อัตราการเกิดต่ำ เนื่องจากคนยุคใหม่มีความกังวลด้านสถานะทางการเงินมากขึ้น ทำให้คนมีลูกน้อยลง และ 2) อายุขัยเฉลี่ยที่สูงขึ้น ซึ่งเป็นผลจากการพัฒนาของวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีการแพทย์

ผลที่จะเกิดขึ้นจากปัญหาสังคมผู้สูงอายุ นอกจาก สัดส่วนของประชากรในวัยแรงงาน ที่จะเป็นกำลังสำคัญในการผลิตและผลักดันการ เจริญเติบโตทางเศรษฐกิจลดลงแล้ว ปัญหาที่สำคัญ หนึ่งคือ จะทำให้ผู้สูงอายุมีชีวิตที่มีคุณภาพที่ดี ได้อย่างไร? เพราะผลจากการสำรวจต่างๆ พบว่า ผู้สูงอายุจำนวนมากมีเงินไม่เพียงพอต่อการเลี้ยงชีพ ในวัยหลังเกษียณ อีกทั้ง บุตรหลานก็ไม่สามารถ อยู่ดูแลได้อย่างใกล้ชิด

วิธีแก้ปัญหาที่เป็นไปได้คือ การนำเอาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเข้ามาช่วย ซึ่งในปัจจุบัน ได้มีการพัฒนาเทคโนโลยีต่างๆ ที่จะมา ช่วยอำนวยความสะดวกและเพิ่มความปลอดภัยในชีวิตประจำวันของผู้สูงอายุ รายงานข่าวฉบับนี้ จึงได้รวบรวมข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับเทคโนโลยีที่ น่าสนใจที่ช่วยให้เรามีความพร้อมในการรับมือกับปัญหาสังคมผู้สูงอายุมากขึ้น

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนเมษายน 2561

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่านครับ

กลับมา พบกับรายงานข่าววิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี จากวอชิงตัน ของสำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประจำสถาน เอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน อีกเช่นเคย ในฉบับเดือนเมษายน พ.ศ. 2561 เดือนนี้ ก็มี ข่าวใหญ่ที่ทำให้คนไทยตื่นเต้นกันพอสมควรกับ ข่าวการปลดระวางกลับสู่พื้นโลกของสถานีอวกาศ เทียนกง 1 ของจีน ที่ได้ตกลงแล้วในมหาสมุทร แปซิฟิกเมื่อวันที่ 2 เมษายนที่ผ่านมา ในขณะที่ จีนยังมีสถานีเทียนกง 2 ทำหน้าที่อยู่อีก 1 สถานี และกำลังจะสร้างสถานีใหญ่ถาวร เทียนกง 3 ขึ้นมาเทียบ International Space Station (ISS) ที่ร่วมกันพัฒนาขึ้นโดย สหรัฐอเมริกา รัสเซีย ญี่ปุ่น และประชาคมยุโรป ดังนั้น ในฉบับนี้ นอกจากจะให้ท่านผู้อ่านให้รับทราบข่าวสาร พัฒนาการด้านอวกาศของประเทศตะวันตกแล้ว ก็จะมีของจีนมาแถมด้วย เพื่อให้รู้ว่า ในตอนนี้ เทคโนโลยีอวกาศนั้นได้เริ่มขยายตัวมายังประเทศ กำลังพัฒนามากขึ้น รวมทั้งประเทศไทยเองก็มี ดาวเทียมของตนเอง และก็กำลังมีนโยบายที่จะ พัฒนาตนเองไปสู่การเป็นผู้นำด้านเทคโนโลยีอวกาศ ในอาเซียน ตามยุทธศาสตร์นโยบาย 20 ปีของ รัฐบาล ส่วนในกรณีของประเทศพี่ใหญ่อย่าง สหรัฐฯ นั้น การพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศ ที่เดิม อาจดูเหมือนผูกขาดอยู่แค่ NASA กลับไม่เป็น เช่นนั้นอีกแล้ว บริษัทใหญ่น้อยจำนวนมาก อาทิ SPACE X, AGI , Blue Origin ฯลฯ ได้แข่งขัน พัฒนาเทคโนโลยีอวกาศแข่งขันกันในตลาดเสรี จนหน่วยงานของรัฐ ต้องหันไปพัฒนาโครงการ ที่ยากกว่านั้นแทน คือโครงการส่งมนุษย์ไปสำรวจ ดาวอังคาร ซึ่งจะสำเร็จเมื่อไหร่ เราคงต้องตาม ดูต่อไป

สำหรับคอภาพยนตร์ SCI FI ฉบับนี้ ทีม บก. ไม่ได้วิเคราะห์เจาะลึกไปเรื่องใดเรื่องหนึ่ง แต่ได้พาท่านไปท่องอวกาศกับภาพยนตร์ดีๆ มีชื่อ หลายเรื่องพร้อมๆ กัน เพื่อปลุกเร้าจินตนาการ ด้านอวกาศของท่าน ให้เคลิบเคลิ้ม ล่องลอยไป เหมือนได้เดินทางไปดาวดวงอื่นในอวกาศกันเลยที เดียวนะ… จะบอกให้

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนมีนาคม 2561

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักและเคารพทุกท่านครับ

มาวันนี้ อากาศเริ่มจะหายหนาวกันแล้ว รายงานข่าววิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีจากวอชิงตันฉบับต้อนรับฤดูใบไม้ผลิประจำปี 2561 จึงขอนำเสนอเรื่องราววิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม ที่เกี่ยวข้องกับชีวิตและการเจริญเติบโตมาให้ท่านผู้อ่านได้อ่านประกอบ การชมดอกไม้และเหล่าสัตว์น้อยใหญ่ที่จะเบ่งบานและกระโดดโลดเต้นรับฤดูใบไม้ผลิ พร้อมกับการเฉลิมฉลองข่าวดี ของสำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยี สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตันในโอกาสที่คุณแก้ม บุณยเกียรติ รักษาแพ่ง เปตรี.  คนสำคัญของกอง บก. เรา  ได้กำเนิดบุตรชายที่น่ารัก นามว่า Theodore Petri มาให้พวกเราได้ชื่นชมกันเมื่อกลางเดือนนี้เอง และก็ต้องขอใช้เป็นข้ออ้างทำให้การผลิตฉบับนี้ออกมา มีความล่าช้าไปสักนิดส์นึง

ในเมื่อยามนี้ ฤดูนี้ เต็มไปด้วยการเติบโตและผลิบานของชีวิตน้อยใหญ่ กอง บก. เราจึงอดไม่ได้ที่จะนำเสนอเรื่องราวของวทน. ในด้านชีวภาพ (Biotechnology)  ซึ่งมีความก้าวหน้าไปอย่างรวดเร็ว และมีผลต่อชีวิตพวกเราโดยตรง โดยเฉพาะในด้านการแพทย์ ที่ได้นำพาให้มนุษยโลกในปัจจุบันมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น อายุมั่นขวัญยืนมากขึ้น พร้อมทั้งจะนำเสนอเรื่องราวของปัญหาต่างๆ ในด้านชีววิทยา ที่มนุษย์ยังคงต้องต่อสู้ต่อไป ในส่วนของชมภาพยนตร์ SCI FI ปิดท้ายฉบับนี้ เราจะพาทานย้อนเวลาข้ามยุคกรุงศรีอยุธยาของแม่หญิงการะเกด ไปพบกับบรรพชีวินถิ่นไดโนเสาร์ กันในจูราสสิค พาร์ค ซึ่งกลางปีนี้ ก็จะมีภาค 5 ในนาม  Jurassic World : Fallen Kingdom มาลงจอเงินให้เราชมกันอีกแล้วครับ

ในศุภวาระดิถีฤดูใบไม้ผลินี้ ทีมบรรณาธิการขออาราธนาสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลายในสากลโลก โปรดดลบันดาลให้ท่านทั้งหลาย มีความสุข สุขภาพแข็ง มีความสดใส เหมือนดอกไม้บานยามเช้า เหมือนดอกคัดเค้ายามเย็น และเหมือนดอกเชอรี่ หรือดอกซากุระในฤดูใบไม้ผลิด้วยเทอญ

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนกุมภาพันธ์ 2561

สวัสดี ท่านผู้อ่านที่เคารพรักทุกท่าน

ในเดือนแห่งความรักอันเป็นจุดเริ่มของบุพเพสันนิวาสนี้ สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประจำกรุงวอชิงตัน (OST) มีเรื่องน่าสนใจในประเด็นด้านวิทยาศาสตร์ในมิติสังคมมาเล่าสู่กันฟัง นั่นก็คือ ประเด็นจริยธรรมกับเทคโนโลยี โดยเฉพาะด้านชีวภาพ หรือชีววิทยาศาสตร์ ซึ่งเป็นเรื่องที่มีความเกี่ยวข้องกับ การนำเทคโนโลยีมาใช้กับชีวิต เทคโนโลยีมากมาย ได้ช่วยสนับสนุนให้มนุษย์สะดวกสบายขึ้นทั้งภายนอก ได้แก่ การปรับเปลี่ยนสภาพแวดล้อม และการจัดสรร สิ่งอำนวยความสะดวกต่างๆ และก็มีเทคโนโลยี อีกกลุ่ม เช่น ด้านการแพทย์ ด้านพันธุวิศวกรรม ที่มำช่วยถึง ระดับภายในตัวมนุษย์เลย ก็คือการดูแลรักษาร่างกาย ของมนุษย์ให้ดีขึ้น แข็งแรง ยืนยงคง กระพัน และแก้ไข ความบกพร่องต่างๆ จนหลายกรณีเริ่มข้ามไปมีส่วนเกี่ยวข้องกับประเด็นจริยธรรม ศีลธรรม รวมทั้งอาจขัด กับหลักเกณฑ์บุญธรรมกรรมแต่ง หรือพระเจ้าประทานตามความเชื่อของศาสนา ไปในขณะเดียวกัน ด้วยประการฉะนี้ ประเด็นจริยธรรม และกฎหมาย ที่เกี่ยวข้อง จึงกลายเป็นสิ่งที่นักวิทยาศาสตร์ต้องคิดคำนึงไปด้วยในขณะสร้างผลงานนวัตกรรม

ดังนั้น ท่านผู้อ่านลองพิจารณาเรื่องราวที่นำเสนอข้างใน และวิเคราะห์พินิจตามไปด้วยนะครับ เพราะเรื่องวิทยาศาสตร์กับจริยธรรม แม้จะดูเหมิอนอยู่กันคนละฝั่งฟากของศาสตร์ แต่จริงๆ แล้ว พระพุทธเจ้าท่านก็สอนจริยศาสตร์ที่เป็นวิทยาศาสตร์ที่พิสูจน์ให้เห็นจริงได้ด้วยตนเอง อันที่จริงแล้ว จริยศาสตร์กับวิทยาศาสตร์ จึงมีมิติที่ซ้อนทับกันอยู่มากนั่นเอง

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนมกราคม 2561

สวัสดี ท่านผู้อ่านที่เคารพรักทุกท่าน

กลับมาพบกับ “รายงานรายงานข่าววิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีจากวอชิงตัน” ของ สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน อีกเช่น ในฉบับปฐมฤกษ์ เบิกปีจอ พ.ศ. 2561 สำหรับในฉบับแรกของปีนี้ ทางทีมบรรณาธิการจะขออนุญาตออกจากสาขา เฉพาะเรื่องที่เราเคยคัดสรรหยิบวิทยาการสาขาใดสาขาหนึ่งที่น่าสนใจมาเป็นประเด็นเรื่องราวของการประชุมนักวิทยาศาสตร์และนักวิชาชีพในสหรัฐอเมริกา ซึ่งในปีใหม่นี้ สามหน่วยงานของไทย ประกอบด้วย กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (วท.) สำนักงาน คณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ (วช.) สำนักงานคณะกรรมการอุดมศึกษา (สกอ.) และสถาบันส่งเสริมการสอนด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท. ) ได้ร่วมกับ สมาคมนักวิชาขีพไทยในอเมริกาและแคนาดา (Association of Thai Professionals in America and Canada – ATPAC) จัดการประชุมประจำปี (Annual ATPAC-MOST-OHEC-IPST Conference) มีหัวข้อหลัก คือ Building Human Intellectual Capital for Thailand 4.0 ที่เมืองแทมป้า มลรัฐฟลอริดา ขึ้นระหว่าง วันที่ 26-27 มกราคม 2561 โดยมีท่านรองนายกรัฐมนตรี พลอากาศ เอกประจิน จั่นตอง ให้เกียรติมา เป็นประธานเปิดและร่วมขึ้นกล่าวปาฐกถา โดยผู้มาเข้าร่วม นอกจาก จะเป็นผู้แทนระดับสูงจากส่วนราชการไทย ตัวแทนจากสมาคม ATPAC ยังมีนักศึกษาทุน พสวท. ในสหรัฐอเมริกาจำนวนกว่า 70 คนมาเข้าร่วมอีกด้วย การประชุมครั้งนี้จึงจัดเป็นการ รวมตัวครั้งสำคัญของบุคลากรทั้งรุ่นใหญ่และรุ่นเล็ก ที่จะสานฝันให้ประเทศไทยก้าวไปสู่ ไทยแลนด์ 4.0 ได้จริง

ดังนั้น การนำเสนอเรื่องราวของรายงานข่าวฯ ในฉบับนี้ จึงจำเป็นการสรุปผลการประชุมประจำปี ATPAC พร้อมทั้งนำบทความงานวิจัยที่น่าสนใจ ของนักวิทยาศาสตร์ไทยในสหรัฐอเมริกา มาให้ท่าน ผู้อ่าน ได้รับทราบความก้าวหน้าของบุคลากรในวงการวิทยาศาสตร์ของไทย โดยเฉพาะผลงานของนักเรียนทุนที่จะกลายเป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาประเทศในอนาคตภายภาคหน้า

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน

เดือนธันวาคม 2560

สวัสดีท่านผู้อ่านที่เคารพรักทุกท่าน

และแล้ว วันนี้ เราก็มาถึงรายงานข่าววิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีจากวอชิงตันฉบับสุดท้ายของปี 2560 แล้วนะครับ สำหรับฉบับเดือนธันวาคม 2560 ส่งท้าย ปีเก่านี้ ทางทีมงานฯ ได้นำเสนอ เรื่องน่าสนใจด้าน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ที่ได้รับความสนใจใน สังคมอเมริกัน ซึ่งเป็นประเทศที่มีการใช้เครือข่าย โทรคมมาคมทั้งมีสาย ไร้สาย มากที่สุดในโลก และเป็น ประเทศต้นแบบการพัฒนาการสื่อสารโทรคมนาคมแบบเสรีมานำเสนอท่านผู้อ่าน นั่นก็คือเรื่องความปลอดภัย บนโลกออนไลน์ (Cyber Security) ซึ่งเป็นประเด็น ความมั่นคง ที่รัฐบาลสหรัฐให้ความสนใจมาก และพยายามมีการบัญญัติและบังคับใช้กฎหมาย และ คิดค้นเทคโนโลยีใหม่ๆ มาจัดการกับภัยคุกคามบน โลกออนไลน์ที่ไร้พรมแดนนี้ ที่ยังมีภัยคุกคามและ เชื้อโรคตัวใหม่เข้ามาบ่อนทำลายอยู่เสมอๆ

รายงานฉบับนี้ จะได้นำเสนอปัญหาและแนวทาง แก้ไขปัญหาต่างๆ ของภาครัฐและเอกชนของสหรัฐ ที่เกี่ยวข้องกับโลกออนไลน์ หรือ ระบบอินเตอร์เน็ต รวมทั้ง ยังได้เสนอแง่มุมเปรียบเทียบกับนโยบายด้าน ไซเบอร์ของสาธารณรัฐประชาชนจีน ยักษ์ใหญ่ธุรกรรม ออนไลน์แห่งตะวันออกไกลด้วย และที่พลาดไม่ได้ อย่าลืมอ่านบทวิเคราะห์ ภาพยนตร์ SCI FI กับ ความหมาย วนท. นะครับ รอบนี้ แม้ภาพยนตร์จะไม่ใช่ ฟอร์มยักษ์ แต่ก็สะท้อนความเป็นจริงของการมาเงียบๆ ของมหันตภัยทางไซเบอร์ (สไตล์เพลงของแก้ม วิชญาณี) ได้เป็นอย่างดี

ในศุภวาระดิถีขึ้นปีใหม่ 2561 นี้ กระผม ขออาราธนาสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลายในสากลโลก โปรดดล บันดาลให้ท่านทั้งหลาย มีความสุข สุขภาพแข็ง มีพลัง และสติปัญญาที่จะนำพาตนเอง ครอบครัว สังคม ก้าวหน้า เจริญรุ่งเรือง และนำพาประเทศไทยของ เราไปสู่ยุคไทยแลนด์ 4.0 ด้วยเทอญ

ทีมบรรณาธิการ
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน


เดือนพฤศจิกายน 2560

สวัสดีท่านผู้อ่านที่เคารพรักทุกท่าน

ก่อนอื่น กระผมคงต้องขอแนะนำตัวในฐานะบรรณาธิการคนใหม่ของ “รายงานข่าววิทยาศาสตร์และเทคโน- โลยีจากวอชิงตัน” ซึ่งจัดทำโดยทีมงาน OST (Office of Science and Technology, Royal Thai Embassy) ผู้ทำ หน้าที่สรรหาข่าวสารที่น่าสนใจ พร้อมกับบทวิเคราะห์ ความก้าวหน้าด้านวิทยาศาตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม ของสหรัฐอเมริกา แคนาดา และกลุ่มประเทศลาตินอเมริกา กลุ่มเพื่อนบ้านที่แสนไกลของไทยที่อยู่อีกซีกของวันเวลา และมหาสมุทร สำหรับฉบับนี้ ทีมงานได้เปลี่ยนแนวทาง การนำเสนอแบบใหม่ คือ จะมุ่งประเด็นไปยัง วทน. ด้านใด ด้านหนึ่งแบบจัดเต็มทั้งฉบับ สำหรับฉบับปฐมฤกษ์แนว ทางใหม่นี้ เราได้สรรหาเรื่องราวของเทคโนโลยีขั้นสูงและ เสียวที่บางคนอาจจะบอกว่าดูน่ากลัว แต่บางคนก็บอกว่ามี ประโยชน์มหาศาล นั่นก็คือเทคโนโลยีนิวเคลียร์ซึ่งที่ผ่านมา ที่กรุงวอชิงตัน ดี.ซี. ได้มีการจัดประชุมนานาชาติด้าน นิวเคลียร์โดย American Nuclear Society (ANS) เมื่อวันที่ 29 ตุลาคม ถึง 2 พฤศจิกายน 2560

บรรยากาศที่เต็มไปด้วยนักวิทยาศาสตร์นิวเคลียร์ ฟิสิกส์ ช่วยเห็นว่า จากกระแสสังคมที่เคยมองนิวเคลียร์ ว่าเป็นของที่มีแสนยานุภาพเชิงลบนั้น เป็นสินทรัพย์ที่มี คุณค่าที่น่าคบในด้านการค้า จากอุปกรณ์ที่เคยอยู่นิ่งๆ ที่ หัวรบก็กลายเป็นอุปกรณ์ที่เคลื่อนไหวพลุ่งพล่านเพื่อผลิต กระแสไฟฟ้า ด้วยคุณค่าของการเป็นพลังงานลดโลกร้อน ไร้การปลอดปล่อยก๊าซเรือนกระจก โดยยังมีเรื่องคาใจ เกี่ยวกับความปลอดภัยอยู่บ้างเวลาเกิดอุบัติภัย เอาเป็นว่า ท่านผู้อ่านลองพิจารณา ข่าวสาร ข้อมูล และ บทวิเคราะห์ ที่ทุ่มเทให้กับประเด็นเทคโนโลยีนิวเคลียร์ในเล่มนี้ ก็คงจะ ได้มุมมองและเพิ่มพูนความรู้ และความสนใจให้กับ เทคโนโลยีนิวเคลียร์บ้างไม่มากก็น้อย

ทีมงาน OST หวังเป็นอย่างยิ่งว่า ความรู้ด้าน วิชาการ มุมมองเชิงวิเคราะห์ และความบันเทิงบาง ประการที่ท่านผู้อ่านจะได้รับจากรายงานข่าว วิทยาศาสตร์ฯ จะทำให้ท่านมีความสนใจในวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีมากขึ้น และสามารถนำไปจุดประกายไปสู่ การเป็นนวัตกรรม ในฐานะคนไทยในยุคประเทศไทย 4.0 เมื่อวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีนำพาความเจริญก้าวหน้า ของชาติต่อไป

ดร.เศรษฐพันธ์ กระจ่างวงษ์
อัครราชทูตที่ปรึกษา ฝ่ายวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
สำนักงานที่ปรึกษาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ประจำสถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตัน